ท่านพุทธทาสภิกขุแสดงธรรมชุด 'ธรรมปาฏิโมกข์' เรื่อง อยู่ที่สวนโมกข์นี้ทำอะไร? ให้กับพระที่จะสึกในวันที่ใกล้ออกพรรษา เมื่อวันอาทิตย์ที่ 3 ตุลาคม 2510 แรม 15 ค่ำ เดือน 10 ปีมะเมีย ขณะเดียวกัน ท่านก็เทศน์ให้ฆราวาสที่ไปปฏิบัติธรรมในสวนโมกข์ให้ได้ตระหนักถึงการมาสวนโมกข์ที่แท้จริงนั้นคืออะไร

"สูตรที่ว่า ให้ทำงานทุกชนิดด้วยจิตว่าง ยกผลงานให้ความว่างทุกอย่างสิ้น กินอาหารด้วยความว่างอย่างพระกิน ตายเสร็จสิ้นแล้วในตัวแต่หัวที คือหลักสูตรที่สวนโมกข์มีเท่านี้ จนกว่าจะปฏิบัติได้ถึงที่สุด"

ท่านพุทธทาสยังย้ำว่า ถ้าไปอ่านไปคิดก็จะเข้าใจ แต่แล้วก็เป็นไปไม่ได้ เพราะจิตใจเป็นอย่างนั้นไม่ได้ จิตยังคงมีความเห็นแก่ตัวอยู่เรื่อย มีตัวอยู่เรื่อย กูจะดีจะเด่น กูจะเด่นในแง่นั้นแง่นี้กว่าคนอื่น มีแต่อย่างนี้อยู่เรื่อย ไม่มีความเป็นอิสระที่จะไม่มีตัว ที่จะไม่ต้องการเด่นหรือด้อย หรือไม่ต้องการอะไรทั้งหมด

"พระพุทธเจ้าก็ตรัสว่า ไม่เรียกว่ายากถ้าทำถูกวิธี แต่ถ้าผิดวิธีก็ยากก็ลึก พวกนิกายเซ็นบางนิกายที่ถูกต้อง เขาพูดได้เหมือนพระพุทธเจ้า คือพูดว่า ไม่ต้องทำอะไร ให้อยู่ตามเดิม เป็นธรรมะไปตามเดิม อย่ามีความคิดว่าดีหรือชั่ว แล้วก็รักดีหรือเกลียดชั่ว เป็นตัวกูขึ้นมา ตัวกูเพิ่งมีมาเมื่อรู้จักว่ามีดีมีชั่ว เพราะฉะนั้นอย่าไปทำให้มีดีมีชั่วขึ้นมา มันก็คงตามสภาพเดิม

"โมกข์ แปลว่าพ้นไป หรือว่างไป ธรรมะแท้ตามสภาพเดิมก็แปลว่า ไม่ต้องทำอะไรเลย ก็ถึงตัวธรรมะแท้หรือเป็นโมกขะอยู่แล้ว ...ธรรมะแท้นั้นก็คือว่าง

"ความว่างนั้นไม่รับความดีหรือความชั่ว ฉะนั้นจึงไม่มีความดี ไม่มีความชั่ว ไม่มีบุญ ไม่มีบาป ไม่มีสุข ไม่มีทุกข์ ไม่มีเกิด ไม่มีดับ ไม่มีอะไรทั้งหมด นั้นคือความว่าง นั้นคือธรรมะตามสภาพเดิมแท้ ถึงจิตตามสภาพเดิมแท้ก็เป็นอย่างนั้นเหมือนกัน จิตที่เพิ่งมารู้อะไร ปรุงแต่งอะไรได้ คิดอะไรได้ นี้มันเป็นจิตใหม่ จิตปรุงแต่ง จิตใหม่ ถ้าหันไปสู่สภาพจิตเดิมแท้ หรือสภาพธรรมะแท้ ธรรมชาติแท้ ก็คือความว่าง ตามความหมายนี้ ไม่ใช่ว่างแบบมิจฉาทิฏฐิ ไม่ใช่ว่างแบบอันธพาล

"ความว่างตามแบบของพระพุทธเจ้าตามความหมายนี้นั้น ถ้าใครรู้ใครเข้าถึงแล้วกิเลสเกิดไม่ได้ จิตไม่อาจเกิดกิเลสได้ เพราะไม่มีดีไม่มีชั่ว ไม่มีบุญ ไม่มีบาป จะต้องเรียกว่าเป็นกลางๆ อย่างนั้นแหละ"